• Bekijk
• Bewerk
• Geschiedenis
• Afdrukken

Thema: actief burgerschap

Omschrijving
Moeten burgers geactiveerd worden om te participeren in onze media-samenleving? En hoe? Toegang is het probleem niet meer en willen is kunnen. Is dat zo? En wil iedereen wel? En welke vaardigheden hebben burgers nodig en hoe kunnen ze die verwerven? Is er zoiets als media-geletterdheid? Voorbij toegang naar actief media-gebruik. Media-geletterdheid. Media tools. Internet als basisvoorziening. Nieuwe rollen voor makers en producenten van media. Burgerschap is een (nieuw) leerdoel in het onderwijs: hoe kan mediawijsheid daarin een rol spelen?

Verslag groepsgesprek

“Hoe beďnvloeden nieuwe media de mate waarin burgers actief zijn?” dat was de centrale vraag tijdens het groepsgesprek over Actief Burgerschap.

Idealiter zouden nieuwe media het mogelijk maken dat:

• Politici een grotere achterban bereiken.
• Burgers vanuit huis van overheidsdiensten gebruik maken.
• Overheidsbeleid voor burgers gemakkelijk te controleren en te beďnvloeden is.

De burger gebruikt nieuwe media vooral op lokaal niveau. Hij beweegt zich op het web lokaal, in kleine, afgebakende communities. Deze lokale netwerken genereren veel direct resultaat. Bij het groepsgesprek kwamen naar voren:

• Een website waarop bewoners bijhouden hoeveel lawaai overvliegende vliegtuigen maken.
• Een kunstproject waarbij foto’s het leven in de buurt in kaart brengen . Volkshuisvesting kan hier waardevolle informatie uit putten.
• Een project waarbij scholen, buurthuizen, lokale organisaties en burgers zich inzetten voor de inrichting van hun leefomgeving.

Om twee redenen lijkt een grotere rol voor de overheid weggelegd te zijn:

1. Niet alle groepen in de samenleving hebben in dezelfde mate toegang tot (en wijsheid bij het gebruiken van) nieuwe media. Allochtone kinderen en functioneel-analfabeten hebben een achterstand, waardoor een kenniskloof in de samenleving dreigt te ontstaan.

2. Bovendien benutten overheden de mogelijkheden van de nieuwe media bij lange na niet optimaal. Lang niet alle diensten zijn online beschikbaar. En het overheidsbeleid is nog niet transparant via het net te volgen. Ambtenaren zouden mediawijzer moeten worden.

Is het een probleem dat burgers voornamelijk deelnemen aan afgebakende online gemeenschappen? En is dat het actieve burgerschap dat bijdraagt aan samenleving? Of benutten de mogelijkheden van nieuwe media voornamelijk dat wat er al is? Het zou kunnen. Toch denken de deelnemers aan de conferentie dat nieuwe media in elk geval een positief effect hebben op de samenleving.

Al met al lijken de meeste burgers voldoende mediawijs om via de nieuwe media een steentje bij te dragen aan de samenleving. Toegankelijkheid is een noodzakelijke voorwaarde voor mogelijke participatie. Let wel: ‘mogelijk’. Want faciliteiten om te participeren garanderen nog geen actieve participatie.

Belangrijkste standpunten:
Om te stimuleren dat burgers op actieve manier via nieuwe media kunnen bijdragen aan de samenleving, moet de overheid:

• Bevorderen dat nieuwe media voor iedereen toegankelijk zijn.
• Ervoor zorgen dat diensten online te gebruiken zijn, en beleid zo te beďnvloeden is.
• Ambtenaren mediawijzer maken.